Öz
Amaç
Emzirme oranlarını birçok faktör etkilemektedir. Bu faktörlerden biri de annenin yetersiz süt algısıdır. Bu çalışma laktasyon dönemindeki kadınların yetersiz süt algılarını etkileyen faktörler ve anne sütünü artırmak için kullandıkları besinlerin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür.
Yöntemler
Bu tanımlayıcı çalışma 356 kadın ile yürütülmüştür. Araştırma verileri, “sosyodemografik bilgi formu”, “kadınların anne sütünü artırmak için kullandıkları besinleri belirleme formu” ve “yetersiz süt algısı ölçeği (PIMS)” ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tek yönlü varyans analizi, bağımsız örneklem t-testi, Bonferroni testi, Pearson korelayon analizi uygulanmıştır.
Bulgular
Kadınların PIMS puan ortalamasının 42,39±7,48 olup, %80,3’ünün sütünü yeterli algıladığı belirlendi. Katılımcıların PIMS puan ortalaması ile çalışma durumu (p<0,000), ilk emzirme zamanı (p<0,000), doğumdan hemen sonra sütün gelmesi (p<0,000), bebeğin ihtiyacını karşılayacak kadar sütün olması (p<0,000) arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Kadınların anne sütünü artırmak için; bitkilerden %30,6 rezene, %12,6 ıhlamur, %6,2 maydanoz; içeceklerden %71,3 su, %50,6 komposto, %28,7 çorbalar; yiyeceklerden %31,2 bulgur pilavı, %24,2 meyve tükettikleri ve anne sütünü artırmada faydalı buldukları saptandı.
Sonuç
Annelerin çoğunun sütünü yeterli algıladığı görüldü. PIMS puanını çalışma durumu, doğumdan sonra sütün gelme zamanı ve doğumdan sonra hemen emzirme durumunun etkilediği saptandı. Annelerin sütünü artırmak için en fazla rezene, ıhlamur, maydanoz, su, komposto, çorba, meyve suyu, bulgur pilavı, meyve, kuru üzüm, yeşil sebzeler, pekmez tükettikleri belirlendi.
Anahtar Kelimeler: Anne sütü, emzirme, galaktogog, laktasyon
Kaynakça
UNICEF. Breastfeeding. Last Accessed Date: 28 September 2022. Available from:https://data.unicef.org/topic/nutrition/breastfeeding/
UNICEF. Aile dostu politikaların anne sütüyle besleme oranlarını tüm dünyada artırma açısından önemi. Last Accessed Date: 1 October 2022. Available from:https://www.unicef.org/turkiye/bas%C4%B1n-b%C3%BCltenleri/unicef-aile-dostupolitikalar%C4%B1n-anne-s%C3%BCt%C3%BCyle-beslemeoranlar%C4%B1n%C4%B1-t%C3%BCm-d%C3%BCnyada
WHO. Breastfeeding. Breastfeeding. Last Accessed Date: 13 June 2022. Available from:https://www.who.int/health-topics/breastfeeding#tab=tab_1
TNSA. 2018 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması. 2019. Last Accessed Date: 1 October 2023. Available from:https://hips.hacettepe.edu.tr/tr/2018_tnsa_analiz_ve_rapor-56
Huang Y, Liu Y, Yu XY, Zeng TY. The rates and factors of perceived insufficient milk supply: A systematic review. Matern Child Nutr. 2022;18:13255.
Kent JC, Ashton E, Hardwick CM, Rea A, Murray K, Geddes DT. Causes of perception of insufficient milk supply in Western Australian mothers. Matern Child Nutr. 2021;17:e13080.
Sandhi A, Lee GT, Chipojola R, Huda MH, Kuo SY. The relationship between perceived milk supply and exclusive breastfeeding during the first six months postpartum: a cross-sectional study. Int Breastfeed J. 2020;15:65.
Güngör Çalışkan S, Altınkaynak S. I am suckling, but babe’s not geeting enough: Insufficient milk perception. Sakarya University Journal of Holistic Health. 2019;2:1-9.
Işık C, Küğcümen G. Investigation of the Insufficient Milk Perception of the Mothers in the Lactation Period in Terms of Different Variables. Journal of Samsun Health Sciences. 2021;6:491-506.
Flaherman VJ, Chan S, Desai R, Agung FH, Hartati H, Yelda F. Barriers to exclusive breast-feeding in Indonesian hospitals: a qualitative study of early infant feeding practices. Public Health Nutr. 2018;21:2689-97.
Özalkaya E, Aslandoğdu Z, Özkoral A, Topcuoğlu S, Karatekin G. Effect of a galactagogue herbal tea on breast milk production and prolactin secretion by mothers of preterm babies. Niger J Clin Pract. 2018;21:38-42.
Muslichah S, Azrianingsih R, Indriyani S, Arumingtyas EL. Papeja, herbal potions during breastfeeding in Madura (Indonesia): The use, perceived effectiveness, and documentation of the plants used. Biodiversitas. 2022;23:5139-48.
Irmak AY, Balkan Z, Metinoğlu M. Herbal Galactogogues to Increase Breast Milk Production: Literature Review. Sağlık ve Toplum. 2019;29:13-26.
Millinga VP, Im HB, Hwang JH, Choi SJ, Han D. Use of Herbal Medicines Among Breastfeeding Mothers in Tanzania: A Cross-Sectional Study. Front Pharmacol. 2022;13:751129.
Jia LL, Brough L, Weber JL. Use of galactagogues and perceptions of breast milk supply among breastfeeding women. Med Sci Forum. 2022;9:46.
McBride GM, Stevenson R, Zizzo G, Rumbold AR, Amir LH, Keir AK, et al. Use and experiences of galactagogues while breastfeeding among Australian women. PLoS One. 2021;16:e0254049.
Kwan SH, Abdul-Rahman PS. Clinical Study on Plant Galactagogue Worldwide in Promoting Women’s Lactation: a Scoping Review. Plant Foods Hum Nutr. 2021;76:257-69.
McCarter-Spaulding DE, Kearney MH. Parenting self-efficacy and perception of insufficient breast milk. J Obstet Gynecol Neonatal Nurs. 2001;30:515-22.
Gökçeoğlu E, Küçükoğlu S. The relationship between insufficient milk perception and breastfeeding self-efficacy among Turkish mothers. Glob Health Promot. 2017;24:53-61.
Otsuka K, Dennis CL, Tatsuoka H, Jimba M. The relationship between breastfeeding self-efficacy and perceived insufficient milk among Japanese mothers. J Obstet Gynecol Neonatal Nurs. 2008;37:546-55.
Lal S, Shaikh AB, Dilijan ZAM, Lal S, Jamro S. Frequency of mothers who are not exclusively breast feeding and its factors in tertiary care hospital. Rawal Medical Journal. 2017;42:23-7.
Magarey A, Kavian F, Scott JA, Markow K, Daniels L. Feeding Mode of Australian Infants in the First 12 Months of Life. J Hum Lact. 2016;32:95-104.
Wang S, Liu J, Guo N, Jiang H. The relationship between birthing related factors and maternal breastfeeding confidence in China. Women Birth. 2021;34:196-202.
De Roza JG, Fong MK, Ang BL, Sadon RB, Koh EYL, Teo SSH. Exclusive breastfeeding, breastfeeding self-efficacy and perception of milk supply among mothers in Singapore: A longitudinal study. Midwifery. 2019;79:102532.
Murase M, Wagner EA, J Chantry C, Dewey KG, Nommsen-Rivers LA. The Relation between Breast Milk Sodium to Potassium Ratio and Maternal Report of a Milk Supply Concern. J Pediatr. 2017;181:294-7.
Mohebati LM, Hilpert P, Bath S, Rayman MP, Raats MM, Martinez H, et al. Perceived insufficient milk among primiparous, fully breastfeeding women: Is infant crying important? Matern Child Nutr. 2021;17:e13133.
Galipeau R, Dumas L, Lepage M. Perception of Not Having Enough Milk and Actual Milk Production of First-Time Breastfeeding Mothers: Is There a Difference? Breastfeed Med. 2017;12:210-7.
Wood NK, Odom-Maryon T, Smart DA. Factors Associated with Perceived Insufficient Milk in the First Three Months of Breastfeeding. MCN Am J Matern Child Nurs. 2021;46:223-9.
Cooper CM, Kavle JA, Nyoni J, Drake M, Lemwayi R, Mabuga L, et al. Perspectives on maternal, infant, and young child nutrition and family planning: Considerations for rollout of integrated services in Mara and Kagera, Tanzania. Matern Child Nutr. 2019;15(Suppl 1):e12735.
Safon C, Keene D, Guevara WJU, Kiani S, Herkert D, Muñoz EE, et al. Determinants of perceived insufficient milk among new mothers in León, Nicaragua. Matern Child Nutr. 2017;13:e12369.
Tanrıverdi S, Köroğlu ÖA, Kültürsay N, Egemen A. Mothers’ Opinions and Attitudes about the Factors Increasing Breast Milk. J Pediatr Res. 2014;1:84-6.
Dinç A, Dombaz İ, Dinç D. Traditional Practices Related To Breast Milk And Breastfeeding of Mothers With Babies of 6-18 Months. BAUN Health Sci J. 2015;4:125-30.
Önay Derin D, Özel E. An investigation of galactagogues from the perspective of mothers who have a newborn child. Int J Health Sci Res. 2016;6:268-78.
Karataş S, Karaca KE, Köse G. 0-2 Yaş arası bebeği olan annelerin emzirme ile ilgili bilgi, tutum, davranışların ve ek gıdaya geçiş sürelerinin değerlendirilmesi. YOBU Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2022;3;299-305.
Nordin ZM, Bakar IA, Omar MN, Mahmood A. Effect of consuming lactogenic biscuits formulated with banana (Musa x paradisiaca) flower flour on expressed breast milk (EBM) among lactating working women. Food Res. 2020;4:294-300.
