Öz
Amaç
Ortognatik cerrahi, dentofasiyal deformitelerin düzeltilmesi amacıyla yapılan bir cerrahi işlemdir ve hasta memnuniyeti ameliyatın başarısına, hastanın beklentilerine ve psikolojik faktörlere bağlıdır. Çalışmanın amacı, ortognatik cerrahi operasyonu geçirmiş sınıf III iskeletsel maloklüzyona sahip hastaların estetik ve fonksiyonel memnuniyetlerinin ortognatik yaşam kalitesi anketi (OQLQ) ile değerlendirilerek preoperatif negatif overjet miktarındaki değişimin yaşam kalitesi üzerine etkisinin gösterilmesidir.
Yöntemler
Çalışmaya Bezmialem Vakıf Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi’nde 2022-2023 yıllarında ortognatik cerrahi operasyonu geçirmiş ve ameliyat sonrası en az 6 ay geçmiş sınıf III dentofasiyal deformiteye sahip hastalar dahil edildi. Bu hastalardan online olarak OQLQ anketini doldurmaları istendi. Hastaların negatif overjet miktarı ölçümleri sanal cerrahi planlama yazılımında (NemoFab) üç boyutlu modeller üzerinde yapıldı. Maksiller ve mandibular insizal dişlerin kesici kenarlarının en anterior noktalarının kesişim uzunluğu ölçüldü. Anket sorularına verilen skorlar ile ölçümler arasındaki korelasyon istatistiki olarak değerlendirildi.
Bulgular
Çalışmaya 63 (39 kadın, 24 erkek) hasta dahil edilmiştir. Ortalama yaş 25,7 yıl, ortalama negatif overjet miktarı 6,47 mm’dir (minimum 1,15 mm, maksimum 16 mm). Yalnızca 14. anket sorusu olan “yüzümün görünümünden utanırım” ifadesinde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür (p=-0,259). Hastanın mevcut deformite şiddeti ile hasta memnuniyeti, deformitenin sosyal yönüyle ilgili endişe, oral fonksiyon ve fasiyal deformite farkındalığı açısından istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki gözlenmemiştir (p>0,05).
Sonuç
Çalışmadan elde edilen bilgilere göre preoperatif negatif overjet miktarının fazla olmasının, ameliyat sonrası yüz görünümünden utanma duygusu ile pozitif korelasyon gösterdiği bulunmuştur. Cerrahi sonrası hastaların oral fonksiyon ve fasiyal estetik alanlarda kabul edilebilir cevaplar vermiş olmaları ortognatik cerrahinin işlevsellik açısından ve estetik açıdan önemli bir tedavi olduğunu desteklemektedir. Çalışmanın sonuçlarına göre ortognatik cerrahi ameliyatların hastalar üzerine etkilerinin, maloklüzyonun şiddeti ile doğru orantılı olduğu söylenebilir.
Anahtar Kelimeler: Ortognatik cerrahi, yaşam kalitesi, negative overjet, sınıf III iskeletsel maloklüzyon
Kaynakça
Reyneke JP. Essentials of orthognathic surgery. Quintessence Chicago; 2003.
Baker NJ, David S, Barnard DW, Birnie DJ, Robinson SN. Occlusal outcome in patients undergoing orthognathic surgery with internal fixation. Br J Oral Maxillofac Surg. 1999;37:90-3.
Lazaridou-Terzoudi T, Kiyak HA, Moore R, Athanasiou AE, Melsen B. Long-term assessment of psychologic outcomes of orthognathic surgery. J Oral Maxillofac Surg. 2003;61:545-52.
Alves e Silva AC, Carvalho RA, Santos Tde S, Rocha NS, Gomes AC, de Oliveira e Silva ED. Evaluation of life quality of patients submitted to orthognathic surgery. Dental Press J Orthod. 2013;18:107-14.
Ağırnaslıgil MÖ, Amuk NG. Pre and post operative evaluation of self-esteem, sensitivity to criticism and social appearance anxiety of orthognathic surgery patients with skeletal Class III malocclusion. Selçuk Dent J. 2017;5:50-8.
Zamboni R, de Moura FRR, Brew MC, Rivaldo EG, Braz MA, Grossmann E, et al. Impacts of Orthognathic Surgery on Patient Satisfaction, Overall Quality of Life, and Oral Health-Related Quality of Life: A Systematic Literature Review. Int J Dent. 2019;2019:2864216.
Alanko OM, Svedström-Oristo AL, Tuomisto MT. Patients’ perceptions of orthognathic treatment, well-being, and psychological or psychiatric status: a systematic review. Acta Odontol Scand. 2010;68:249-60.
Cunningham SJ, Garratt AM, Hunt NP. Development of a condition-specific quality of life measure for patients with dentofacial deformity: I. Reliability of the instrument. Community Dent Oral Epidemiol. 2000;28:195-201.
Ağırnaslıgil MÖ, Amuk NG. Patient Psychology and Satisfaction about Orthognathic Surgery Treatment. Journal of Health Sciences. 2018;27:80-6.
Cunningham SJ, Garratt AM, Hunt NP. Development of a condition-specific quality of life measure for patients with dentofacial deformity: II. Validity and responsiveness testing. Community Dent Oral Epidemiol. 2002;30:81-90.
Turna D, Benlidayı ME, Güney AÜ, Sertdemir Y. Validity and reliability of the Turkish version of the orthognathic quality of life questionnaire in patients with dentofacial deformity. Med Oral Patol Oral Cir Bucal. 2022;27:351-6.
Jeyaraj P, Juneja P. A Case of Extreme Skeletal Class III Malocclusion Beyond the Envelope of Discrepancy, Managed Effectively by a Modified Ortho-Surgical Protocol. J Maxillofac Oral Surg. 2021;20:201-18.
Paul NR, Baker SR, Gibson BJ. Decision Making from the Experience of Orthognathic Surgery Patients: A Grounded Theory Approach. JDR Clin Trans Res. 2022;7:256-66.
Rezaei F, Masalehi H, Golshah A, Imani MM. Oral health related quality of life of patients with class III skeletal malocclusion before and after orthognathic surgery. BMC Oral Health. 2019;19:289.
Kilinc A, Ertas U. An Assessment of the Quality of Life of Patients With Class III Deformities Treated With Orthognathic Surgery. J Oral Maxillofac Surg. 2015;73:1394.
Lin CH, Chin WC, Huang YS, Chen YR, Tan PWW, Chen JYJ, et al. S Short-term and long-term psychological impact and quality of life of patients undergoing orthognathic surgery. Biomed J. 2022;45:549-56.
Nicodemo D, Pereira MD, Ferreira LM. Effect of orthognathic surgery for class III correction on quality of life as measured by SF-36. Int J Oral Maxillofac Surg. 2008;37:131-4.
Posnick JC, Wallace J. Complex orthognathic surgery: assessment of patient satisfaction. J Oral Maxillofac Surg. 2008;66:934-42.
Pahkala RH, Kellokoski JK. Surgical-orthodontic treatment and patients’ functional and psychosocial well-being. Am J Orthod Dentofacial Orthop. 2007;132:158-64.
Esperão PT, de Oliveira BH, de Oliveira Almeida MA, Kiyak HA, Miguel JA. Oral health-related quality of life in orthognathic surgery patients. Am J Orthod Dentofacial Orthop. 2010;137:790-5.
Joachim MV, Richter DE, Mohana A, Labeeb M, Abdelraziq M, Abu El-Naaj I. Quality of Life After Class III Repair Orthognathic Surgery: Five-Year Retrospective Study. J Craniofac Surg. 2021;32:2588-91.
