ÖZ
Amaç
Bu çalışmada, uyarıcı madde kullanımına bağlı ajitasyonun yönetiminde diazepam monoterapisi ile diazepam ve haloperidol kombinasyonunun etkinliğinin karşılaştırılması amaçlandı.
Yöntemler
Uyarıcı madde intoksikasyonuna bağlı ajitasyon ile başvuran 58 hastanın dahil edildiği çift kör bir klinik çalışma yürütüldü. Ajitasyon şiddeti, başlangıçta ve tedavi sonrası 15, 30, 45 ve 60. dakikalarda Richmond Ajitasyon-Sedasyon Ölçeği kullanılarak değerlendirildi.
Bulgular
Her iki tedavi rejiminin de 15 dakika içerisinde ajitasyon şiddetini anlamlı düzeyde azalttığı görüldü. Hiçbir zaman noktasında gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı. Başlangıç değerlerine göre düzeltilmiş analizler de tedavi etkilerinin gruplar arasında benzer olduğunu doğruladı.
Sonuç
Diazepam monoterapisi ile diazepam ve haloperidol kombinasyonunun uyarıcı madde kullanımına bağlı ajitasyonun kontrolünde benzer etkinlik gösterdiği saptandı. Advers etkiler sistematik olarak değerlendirilmediğinden, iki rejimin göreceli güvenliliği konusunda bir sonuç çıkarılamaz.
Anahtar Kelimeler:
Psikomotor ajitasyon, merkezi sinir sistemi uyarıcıları, zehirlenme, acil sağlık hizmetleri, diazepam, haloperidol
Kaynaklar
1Chan EW, Fagiolini A, Möller HJ, Grunze H, Llorca PM, Jaffe RL, et al. Assessment and management of agitation in psychiatry: expert consensus. World J Biol Psychiatry. 2016;17:86-128.
2Li X, Su H, Zhong N, Chen T, Du J, Xiao K, et al. Aberrant resting-state cerebellar-cerebral functional connectivity in methamphetamine-dependent individuals after six months abstinence. Front Psychiatry. 2020;11:191.
3Huang J, Zheng Y, Gao D, Hu M, Yuan T. Effects of exercise on depression, anxiety, cognitive control, craving, physical fitness and quality of life in methamphetamine-dependent patients. Front Psychiatry. 2020;10:999.
4Green AS. Stimulant use disorders and related emergencies. Substance Use and the Acute Psychiatric Patient: Emergency Management: Springer; 2019. p.51-68.
5Nguyen J, Lee S, Ankrah D, Knox E. Evaluating the impact of an emergency department protocol that guides management of methamphetamine-induced agitation and psychosis. Ment Health Clin. 2022;12:9-14.
6Jones CM. Patterns and characteristics of methamphetamine use among adults—United States, 2015-2018. MMWR Morb Mortal Wkly Rep. 2020;69:317-23.
7Wodarz N, Krampe-Scheidler A, Christ M, Fleischmann H, Looser W, Schoett K, et al. Evidence-based guidelines for the pharmacological management of acute methamphetamine-related disorders and toxicity. Pharmacopsychiatry. 2017;50:87-95.
8Penders TM. The syndrome of excited delirium following use of “bath salts”. J Clin Psychiatry. 2013;74:518.
9Benzer TI, Nejad SH, Flood JG. Case records of the Massachusetts General Hospital. Case 40-2013. A 36-year-old man with agitation and paranoia. N Engl J Med. 2013;369:2536-45.
10Richards JR, Albertson TE, Derlet RW, Lange RA, Olson KR, Horowitz BZ. Treatment of toxicity from amphetamines, related derivatives, and analogues: a systematic clinical review. Drug Alcohol Depend. 2015;150:1-13.
11Zaman H, Sampson SJ, Beck AL, Sharma T, Clay FJ, Spyridi S, et al. Benzodiazepines for psychosis-induced aggression or agitation. Cochrane Database Syst Rev. 2017;12:CD003079.
12Cooper R. Diagnosing the diagnostic and statistical manual of mental disorders: Routledge; 2018.
13Sessler CN, Gosnell MS, Grap MJ, Brophy GM, O’Neal PV, Keane KA, et al. The Richmond Agitation-Sedation Scale: validity and reliability in adult intensive care unit patients. Am J Respir Crit Care Med. 2002;166:1338-44.
14Klein LR, Driver BE, Miner JR, Martel ML, Hessel M, Collins JD, et al. Intramuscular midazolam, olanzapine, ziprasidone, or haloperidol for treating acute agitation in the emergency department. Ann Emerg Med. 2018;72:374-85.
15Wilson MP, MacDonald K, Vilke GM, Feifel D. A comparison of the safety of olanzapine and haloperidol in combination with benzodiazepines in emergency department patients with acute agitation. J Emerg Med. 2012;43:790-7.
16Asadollahi S, Heidari K, Hatamabadi H, Vafaee R, Yunesian S, Azadbakht A, et al. Efficacy and safety of valproic acid versus haloperidol in patients with acute agitation: results of a randomized, double-blind, parallel-group trial. Int Clin Psychopharmacol. 2015;30:142-50.
17Jeffers T, Darling B, Edwards C, Vadiei N. Efficacy of combination haloperidol, lorazepam, and diphenhydramine vs. combination haloperidol and lorazepam in the treatment of acute agitation: a multicenter retrospective cohort study. J Emerg Med. 2022;62:516-23.
18Mwankemwa S. Effectiveness of haloperidol-promethazine versus haloperidol-diazepam combination on rapid tranquilization of acutely agitated patients at Mirembe Mental Health Hospital: a randomized control trial: University of Dodoma (Tanzania); 2022.
