ÖZ
Hepatoloji odaklı bir bakış açısıyla küresel hastalık yükü (GBD) alkol modellerinin metodolojik sınırlılıklarını eleştirel bir şekilde değerlendirmek ve mevcut risk çerçevelerinde karaciğere özgü sonuçların yetersiz temsilini vurgulamak. Bu derleme, 2016, 2018 ve 2022 yıllarına ait GBD alkol çalışmalarını analiz ederek, yorumlamadaki tutarsızlıkları, metodolojik yaklaşımları ve alkole bağlı karaciğer hastalıklarının yetersiz temsilini incelemektedir. Teorik minimum risk maruziyet düzeyi (TMREL) ve alkol kullanmayan eşdeğeri (NDE) gibi temel kavramlar, hepatolojideki klinik uygulanabilirlikleri açısından eleştirel olarak değerlendirilmektedir. Benzer veri kümelerine dayanmalarına rağmen, GBD çalışmaları güvenli alkol tüketim eşikleri konusunda çelişkili sonuçlar ortaya koymuştur. 2016 analizi, düşük ila orta düzeyde alımın kardiyovasküler faydalar sağladığını öne sürerken, 2018 raporu—yeni veriler olmaksızın—tüm alkol seviyelerinin zararlı olduğu sonucuna varmıştır. 2022 modelleri TMREL ve NDE’yi tanıtmıştır ancak alkolik hepatit, siroz ve hepatoselüler karsinom gibi hepatotoksik etkileri yeterince hesaba katmamıştır. Mevcut çerçeveler, içecek türü farklılıklarını, tüketim modellerini ve metabolik disfonksiyonla ilişkili steatotik karaciğer hastalığı gibi eşlik eden karaciğer rahatsızlıklarını göz ardı etmektedir. Mevcut GBD alkol modelleri, hepatolojideki klinik uygulanabilirliklerini tehlikeye atan önemli metodolojik eksikliklere sahiptir. Gelecekteki risk çerçeveleri, karaciğer merkezli sonlanım noktalarını entegre etmeli, içecek türleri arasında ayrım yapmalı ve riski eşlik eden hastalıklara göre sınıflandırmalıdır. Klinik olarak anlamlı ve organa özgü halk sağlığı önerileri sunmak için randomize kontrollü çalışmalar, sistematik incelemeler ve meta-analizlere dayanan kanıta dayalı kılavuzlar şarttır.
Anahtar Kelimeler:
Alkol, karaciğer sirozu, küresel hastalık yükü, risk modellemesi, MASLD
Kaynaklar
1Musto JA, Brown R, Lucey MR. Is there a safe limit for consumption of alcohol? J Hepatol. 2025;82:535-40.
2GBD 2016 Alcohol Collaborators. Alcohol use and burden for 195 countries and territories, 1990-2016: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2016. Lancet. 2018;392:1015-35. Erratum in: Lancet. 2018;392:1116. Erratum in: Lancet. 2019;393:e44.
3Burton R, Sheron N. No level of alcohol consumption improves health. Lancet. 2018;392:987-8.
4GBD 2020 Alcohol Collaborators. Population-level risks of alcohol consumption by amount, geography, age, sex, and year: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2020. Lancet. 2022;400:185-235. Erratum in: Lancet. 2022;400:358.
5Radonjić S, Maraš V, Raičević J, Košmerl T. Wine or beer? Comparison, changes and improvement of polyphenolic compounds during technological phases. Molecules. 2020;25:4960.
6Estruch R, Ros E, Salas-Salvadó J, Covas MI, Corella D, Arós F, et al.; PREDIMED Study Investigators. Primary prevention of cardiovascular disease with a mediterranean diet supplemented with extra-virgin olive oil or nuts. N Engl J Med. 2018;378:e34.
7Asrani SK, Devarbhavi H, Eaton J, Kamath PS. Burden of liver diseases in the world. J Hepatol. 2019;70:151-71.
8Narro GEC, Díaz LA, Ortega EK, Garín MFB, Reyes EC, Delfin PSM, et al. Alcohol-related liver disease: a global perspective. Ann Hepatol. 2024;29:101499.
9Ronksley PE, Brien SE, Turner BJ, Mukamal KJ, Ghali WA. Association of alcohol consumption with selected cardiovascular disease outcomes: a systematic review and meta-analysis. BMJ. 2011;342:d671.
10Xi B, Veeranki SP, Zhao M, Ma C, Yan Y, Mi J. Relationship of alcohol consumption to all-cause, cardiovascular, and cancer-related mortality in U.S. Adults. J Am Coll Cardiol. 2017;70:913-22. Erratum in: J Am Coll Cardiol. 2017;70:1542.
11Wu XN, Xue F, Zhang N, Zhang W, Hou JJ, Lv Y, et al. Global burden of liver cirrhosis and other chronic liver diseases caused by specific etiologies from 1990 to 2019. BMC Public Health. 2024;24:363.
12Renaud S, de Lorgeril M. Wine, alcohol, platelets, and the French paradox for coronary heart disease. Lancet. 1992;339:1523-6.
13Uzbay IT, Kayaalp SO. A modified liquid diet of chronic ethanol administration: validation by ethanol withdrawal syndrome in rats. Pharmacol Res. 1995;31:37-42.
14Becker HC. Alcohol dependence, withdrawal, and relapse. Alcohol Res Health. 2008;31:348-61.
15Mohapatra S, Patra J, Popova S, Duhig A, Rehm J. Social cost of heavy drinking and alcohol dependence in high-income countries. Int J Public Health. 2010;55:149-57.
16Caetano R, Cunradi C. Alcohol dependence: a public health perspective. Addiction. 2002;97:633-45.
17Lucey MR, Weinrieb RM. Alcohol and substance abuse. Semin Liver Dis. 2009;29:66-73.
18Quintana DS, McGregor IS, Guastella AJ, Malhi GS, Kemp AH. A meta-analysis on the impact of alcohol dependence on short-term resting-state heart rate variability: implications for cardiovascular risk. Alcohol Clin Exp Res. 2013;37(Suppl 1):E23-9.