ÖZ
Amaç
Bu çalışma, 0-18 yaş arası sağlıklı pediatrik bireylerde serum magnezyum (Mg) düzeyleri için yaşa özgü referans aralıklarını belirlemeyi ve elde edilen sonuçları üretici firma referanslarıyla karşılaştırmayı amaçlamıştır.
Yöntemler
Retrospektif ve kesitsel olarak tasarlanan bu çalışmada, 1 Kasım 2022 ve 18 Şubat 2023 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Haydarpaşa Numune SUAM Tıbbi Biyokimya Laboratuvarı’na başvuran 1,725 sağlıklı çocuk değerlendirilmiştir. Serum Mg düzeyleri Roche Diagnostics COBAS 8000 (c702) analizöründe kolorimetrik end-point yöntemle ölçülmüştür. Referans aralıkları, CLSI EP28-A3c ve IFCC önerileri doğrultusunda non-parametrik yüzde 2,5.-97,5. yöntemiyle hesaplanmış; bootstrap (%95 güven aralığı) ve Gaussian mixture model (GMM) analizleriyle doğrulanmıştır.
Bulgular
Serum Mg düzeyleri yaş grupları arasında anlamlı farklılık göstermiştir (Kruskal-Wallis, p<0,05). En yüksek ortanca düzey 7-12 yaş grubunda (2,21 mg/dL), en düşük ortanca düzey ise 13-18 yaş grubunda (2,06 mg/dL) saptanmıştır. Serum magnezyum düzeyleri erken çocukluktan orta çocukluk dönemine kadar artış göstererek 7-12 yaş grubunda en yüksek ortanca düzeye ulaşmış, ergenlik döneminde (13-18 yaş) ise azalmıştır. GMM ile elde edilen referans sınırları, non-parametrik yöntemle hesaplanan sınırlarla genel olarak benzerlik göstermiştir. Elde edilen yaşa özgü referans aralıklarının üst sınırları, üretici dokümanında bildirilen yaşa bağlı beklenen değerlerin üst sınırlarından genel olarak daha yüksek bulunmuştur.
Sonuç
Bu çalışma, Türkiye’deki tek merkezli bir pediatrik popülasyonda 0-18 yaş grubuna özgü serum magnezyum referans aralıklarını belirleyerek pediatrik laboratuvar tıbbında popülasyona özgü referans aralıklarına ilişkin mevcut bilimsel verilere katkı sağlamıştır. Non-parametrik, bootstrap ve GMM yaklaşımlarının birlikte kullanımı, referans aralığı belirlemede metodolojik güvenilirliği artırmaktadır. Bulgular, ulusal düzeyde pediatrik referans aralık veri tabanı oluşturulması için önemli bir temel sunmaktadır.
